Duit Dalam Tabung Haji Kena Zakat Ke?

Jawapan ringkas: Tabung Haji melunaskan zakat bagi pihak pendeposit, dan ia berbuat demikian sebelum agihan keuntungan sampai kepada anda.

Dalam siaran medianya bertarikh 18 Mac 2026, TH menyatakan ia melunaskan zakat berjumlah RM95.3 juta, bagi pihak pendeposit, kepada Majlis Agama Islam Negeri-negeri (MAIN) bagi tahun 2025.

Maksud praktikalnya bagi kebanyakan pendeposit: baki Tabung Haji anda lazimnya tidak dimasukkan sekali lagi ke dalam kiraan zakat simpanan anda sendiri, kerana zakat ke atasnya sudah diuruskan di peringkat institusi.

Tetapi ada satu syarat penting. Zakat ditadbir di peringkat negeri di Malaysia, jadi kedudukan rasmi bagi anda ditentukan oleh pihak berkuasa zakat negeri anda — bukan oleh kami. Bahagian 5 menerangkan cara menyemaknya.

Ringkasan cepat: satu soalan, jawapannya bergantung pada siapa bayar

Soalan sebenar bukan "adakah duit ini kena zakat?" Duit simpanan yang cukup syarat memang layak dizakatkan.

Soalan sebenar ialah:

siapa yang sudah membayarnya?

Inilah punca kekeliruan: dua akaun yang kelihatan sama dari luar dilayan berbeza, kerana satu institusi melunaskannya dan satu lagi tidak.

1. Peraturan asas zakat simpanan — ringkas sahaja

Zakat simpanan dikenakan apabila wang memenuhi syarat asas: dimiliki sepenuhnya, cukup nisab (paras minimum), dan cukup haul (tempoh pemilikan). Bukan setiap ringgit yang melalui akaun anda dizakatkan — yang dikira ialah baki yang kekal dalam pemilikan anda apabila tiba waktu kiraan.

Kami tidak menerangkannya lebih lanjut di sini, kerana ia sudah dimiliki sepenuhnya oleh Zakat Simpanan: Bila Duit Dalam Bank Kena Zakat. Baca artikel itu untuk haul, nisab dan baki mana yang dikira.

Artikel ini menjawab hanya bahagian Tabung Haji.

2. Kedudukan Tabung Haji

Dua sumber, dan keduanya boleh diperiksa.

Pertama — kenyataan Tabung Haji sendiri. Dalam siaran media 18 Mac 2026 yang mengumumkan agihan keuntungan 3.50 peratus bagi tahun kewangan 2025, TH menyatakan ia melunaskan zakat berjumlah RM95.3 juta, bagi pihak pendeposit kepada Majlis Agama Islam Negeri-negeri. Selangor menerima agihan terbesar, RM27.0 juta. TH turut menyatakan zakat terkumpul sejak penubuhannya mencecah RM1.57 bilion.

TH juga menyenaraikan "Ditunaikan kewajipan zakat" antara kelebihan menyimpan dengannya di halaman Pembukaan Akaun.

Kedua — jawapan pihak berkuasa agama negeri. Jabatan Mufti Negeri Selangor, melalui portal e-Musykilnya, menyatakan: "Adalah tidak menjadi kewajipan kepada pemegang akaun Tabung Haji untuk membayar zakat." Alasan yang diberikan ialah struktur wakalah bi istismar yang digunakan TH, dan bahawa pihak Tabung Haji telah membuat pengiraan dan pembayaran zakat perniagaan syarikat sebelum pengagihan keuntungan kepada para pelabur.

Perhatikan skopnya. Itu jawapan yang diterbitkan oleh pihak berkuasa Selangor. Kami memetiknya sebagai jawapan Selangor, bukan sebagai hukum kebangsaan, dan kami tidak menyelesaikan sebarang perbezaan pandangan antara negeri atau antara ulama. Itu bukan tugas kami.

3. Cara pastikan status akaun anda sendiri

Bahagian ini berguna tanpa mengira apa yang anda simpulkan daripada bahagian 2.

1. Semak penyata dan notis TH anda. Kalau TH mengeluarkan sebarang notis zakat atau catatan berkaitan pada penyata anda, itu maklumat yang paling khusus kepada akaun anda.
2. Tanya Tabung Haji secara terus. THiJARI, THCC di +603-6207 1919, atau e-mel th-info@lth.gov.my. Tanya secara khusus sama ada zakat ke atas baki dan agihan keuntungan anda telah dilunaskan bagi pihak anda.
3. Sahkan dengan pihak berkuasa zakat negeri anda. Ini langkah yang menentukan, kerana merekalah yang menetapkan kedudukan bagi anda. Tanya sama ada baki Tabung Haji perlu dimasukkan dalam kiraan zakat simpanan anda di negeri berkenaan.

Kalau anda mendapat jawapan yang berbeza daripada langkah 2 dan langkah 3, langkah 3 yang mengikat — zakat ditadbir oleh negeri.

4. Kalau anda perlu kira sendiri

Kalau pihak berkuasa negeri anda memberitahu bahawa baki TH perlu dimasukkan, atau kalau anda mempunyai simpanan lain yang perlu dizakatkan:

• Baki mana: baki yang kekal dalam pemilikan anda pada tarikh kiraan, bukan jumlah yang pernah melalui akaun sepanjang tahun.
• Tarikh mana: tarikh haul anda — hujung tempoh pemilikan satu tahun bagi harta itu.
• Alat: gunakan Kalkulator Zakat Simpanan untuk pengiraannya. Penjelasan cara kalkulator itu berfungsi ada dalam zakat simpanan bank.

Nisab dan kadar berbeza mengikut negeri dan berubah dengan harga emas atau perak semasa, jadi ambil angka daripada pihak berkuasa negeri anda atau kalkulator di atas, bukan daripada ingatan.

5. Beza antara negeri

Zakat di Malaysia ditadbir oleh Majlis Agama Islam setiap negeri. Itu bermakna:

• Nisab dan kaedah pengiraan boleh berbeza.
• Kedudukan rasmi mengenai harta yang zakatnya dilunaskan di peringkat institusi boleh diterangkan secara berbeza.
• Saluran bayaran dan pelaporan berbeza.

Perhatikan bahawa TH sendiri membayar kepada Majlis Agama Islam Negeri-negeri — jamak. Zakat yang dilunaskan itu memang disalurkan mengikut struktur negeri.

Cari pihak berkuasa zakat negeri anda dan tanya soalan itu secara khusus. Kami tidak menyenaraikan kedudukan setiap negeri di sini kerana kami tidak mempunyai dokumen rasmi bagi kesemuanya, dan meneka bagi mana-mana satu adalah lebih buruk daripada tidak menjawab.

6. Kalau anda ada simpanan di beberapa tempat

Ini keadaan sebenar kebanyakan orang: sedikit dalam akaun bank, sedikit dalam Tabung Haji, mungkin sedikit dalam dana lain.

Cara yang paling sedikit ralatnya ialah menyenaraikan setiap tempat dan menandakan siapa yang melunaskan zakatnya:

Baris terakhir itu penting. Jangan andaikan institusi lain berbuat seperti Tabung Haji. Sesetengah dana melunaskan zakat di peringkat institusi dan sesetengahnya tidak; satu-satunya cara mengetahuinya ialah bertanya kepada institusi berkenaan.

Selepas anda menandakan senarai itu, jumlahkan hanya baris yang bertanda "Ya", dan itulah asas kiraan anda.

7. Silap yang paling kerap

Bayar dua kali. Memasukkan baki TH ke dalam kiraan sendiri sedangkan zakat ke atasnya sudah dilunaskan. Ini yang paling kerap, dan ia menyebabkan orang membayar lebih daripada yang dituntut.

Menganggap semua institusi sama. Memandangkan TH melunaskan zakat bagi pihak pendeposit, sesetengah orang menganggap simpanan bank atau dana lain juga begitu. Sebahagian besarnya tidak. Semak setiap institusi secara berasingan.

Guna baki yang salah. Menggunakan jumlah tertinggi sepanjang tahun, atau jumlah keseluruhan yang pernah masuk, bukannya baki pada tarikh haul.

Menganggap agihan keuntungan sebagai perkara berasingan. Sumber-sumber di atas menerangkan zakat dilunaskan sebelum pengagihan keuntungan, jadi ia bukan item berasingan yang perlu dizakatkan sendiri.

Bergantung pada jawapan orang lain. Kedudukan berbeza mengikut negeri dan jenis akaun. Jawapan yang betul untuk saudara anda di negeri lain mungkin bukan jawapan anda.

Baca seterusnya

Zakat hanyalah satu bahagian daripada gambaran simpanan haji. Kalau anda sampai ke sini sambil merancang perjalanan itu sendiri:

• Berapa simpanan perlu untuk haji — dua sasaran yang sering dicampuradukkan, dan kadar bayaran mengikut kumpulan pendapatan.
• Cara simpan duit untuk haji — menukar sasaran itu kepada angka bulanan yang bertahan.
• Tabung Haji sebagai simpanan — cara akaun itu berfungsi sebagai instrumen simpanan.

Sumber rasmi

• Tabung Haji — Tabung Haji Catat Prestasi Terbaik Dalam Lapan Tahun (18 Mac 2026)
• Tabung Haji — Pembukaan Akaun
• Jabatan Mufti Negeri Selangor — e-Musykil: zakat simpanan Tabung Haji

Artikel ini melaporkan kenyataan Tabung Haji dan jawapan yang diterbitkan oleh Jabatan Mufti Negeri Selangor. Ia bukan fatwa dan tidak menyelesaikan perbezaan pandangan. Zakat ditadbir di peringkat negeri — sahkan kedudukan anda dengan pihak berkuasa zakat negeri anda. Disemak 1 Ogos 2026.